Yücel YÜCELER
Türkiye’de çok uzun yıllara dayanan emlakçılık mesleği, bugün artık üniversitelerde okutulan bir bölüm haline gelmiştir.
Emlak sektöründeki gelişmeler emlak ve emlakçılık sektörüne olan yoğun talebi artırmış, bu da son yıllarda gençler arasında emlak danışmanlığını gözde mesleklerin arasına koymuştur.
Bu yazımızda; Emlak komisyonu sözleşmesi bir diğer adıyla tellallık sözleşmesi hakkında merak edilen tüm detayları sizler için paylaşıyoruz.
1. Emlak Komisyonu Nedir?
Son yıllarda hızla gelişme gösteren sektörlerden biri olan gayrimenkul, gelişmelerle beraber pek çok anlaşmazlık durumlarını da beraberinde getirmiştir.
Bu anlaşmazlıklar karşısında fazlasıyla içtihatlar yapılmış ve yeni düzenlemelerle uyuşmazlık sorunlarına çözüm aranmıştır. Bu kapsamda anlaşmazlıkların ortadan kaldırılabilmesi için kanuni düzenleme yapılması da kaçınılmaz olmuştur.
Bu nedenle taraflar arasındaki anlaşmazlıkları sona erdirmek için fayda sağlayan en önemli eylemlerden birisi taraflar arasında hukuki bir sözleşme yapılmasıdır.
Taraflar arasındaki yapılacak bu sözleşme ile ilgili hazırlıkların oluşturulması ve sözleşmenin hazır hale getirilmesi için aracılık etmesi düşünülen kişi emlak komisyoncusudur.
Emlakçı; emlakçılık faaliyetleriyle ilgili yapacağı her işlem öncesinde, alıcı ve satıcı taraflar arasında alım ve satıma yönelik şartları belirleyerek süreli ya da süresiz iş sözleşmesini imzalar.
Aracılık hizmeti verdiği taraflar arasında anlaşma sağlanırsa bu durumda sözleşmede belirlenen fiyat üzerinden komisyon almaya hak kazanır.
2. Emlak Komisyonculuğu Sözleşmesi Nasıl Olmalıdır?
Emlak komisyonculuğu ile ilgili sözleşme 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun Simsarlık Sözleşmesi başlığının altında yer almaktadır.
Simsarlık sözleşmesi, taşınmazlar konusunda yapılıyorsa mutlaka yazılı olmalıdır. Aksi halde yapılan sözleşme geçersizdir.
Emlak komisyonculuğu sözleşmesi ancak yazılı şekilde olursa geçerli sayılmaktadır. Taraflar arasında yapılan sözleşmedeki yazılı şartlar gerçekleştikten sonra emlakçı komisyon ücretini almaya hak kazanır.
Emlak komisyonculuğu sözleşmesi yapılırken emlakçılar açısından emlak komisyonu alınmasında dikkat edilmesi gereken bazı hususlar vardır. Bunlardan birisi de emlakçının yapacağı gider ödemelerinin emlakçıya ödenip ödenmeyeceği hususudur.
Eğer, taraflar arasında yapılan sözleşmede, emlakçının gider olarak yaptıklarının emlakçıya ödeneceği yazıyorsa, işlem sonuçlanmasa bile giderlerin ödemesi emlakçıya yapılmak zorundadır.
Örnek olarak, emlakçı satıcı ve alıcı tarafları bir araya getirsin. Fakat bu bir araya getirme sonucunda ev satılmasın. Bu durumda emlakçı yapmış olduğu giderlerin ödemesini taraflardan isteme hakkına sahiptir.
O nedenle, emlakçının yapacağı gider ödemelerinin emlakçıya ödenip ödenmeyeceği hususunun sözleşmede yer alması çok önemlidir. Aksi halde emlakçı, taraflardan giderlerin ödemesini talep edemez.
3. Emlak Komisyonculuğu Ücret Tarifesi Nasıl Belirlenir?
Emlak komisyoncusu; başkalarının taşınmazlarının alımı, satımı, rehin ve ayni hak tesisi gibi tüm hukuki ve teknik işlemleri ve kiralanması konusunda süreli veya süresiz iş sözleşmesini hazırlayarak gerçek hak sahiplerine aracılık eden kişidir.
Halk arasında bilinen diğer adıyla emlakçı olan bu kişiler, taraflar arasında sözleşme yapıldığı anda ücret alamaya hak kazanırlar.
Emlakçı komisyon ücreti; taraflar arası kararlaştırılmış bir oran varsa, bu şekilde yapılmaktadır. Kararlaştırılan ücret, sözleşmede yer almalıdır. Eğer kararlaştırılan bir ücret yoksa tarifede yer alan rakamlar geçerli olmaktadır.
Gayrimenkul alım satım ve kiralama gibi işlemlerde emlakçı ile çalışılması durumunda; emlakçıya belli bir oranda komisyon ücretinin ödenmesi gerekiyor. Ödenen bu ücrete emlak komisyon ücreti denilmektedir.
Emlakçılar alım satım işlemlerinde hem alıcıdan hem de satıcıdan komisyon bedeli alırken; kiralama işlemlerinde ise yalnızca kiracıdan komisyon bedeli alırlar.
Buna göre emlak komisyonculuğu ücret tarifesi;
- Emlak alım satım işlerinde satış bedeli üzerinden alıcı ve satıcıdan % 2’şer+KDV
- Emlak kiralama işlerinde yalnızca kiracıdan 1 yıllık kira bedelinin % 10’u+KDV tutarında bir komisyon ücreti alırlar.
Eğer sizin de emlak komisyon sözleşmesi ile ilgili yazımıza ilave etmenizi düşündüğünüz önerileriniz varsa yorum yazıp bizimle paylaşabilirsiniz.
